Thời gian vừa qua, Bộ Xây dựng đã có buổi làm việc với Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản JICA về dự án hợp tác hỗ trợ kỹ thuật “Tăng cường năng lực đảm bảo chất lượng xây dựng”.

Theo đánh giá của ông Kato Tsuneo, trưởng nhóm chuyên gia tư vấn, hiện nay rất khó kiểm soát chất lượng công trình xây dựng tại Việt Nam. Số lượng và qui mô công trình đều tăng nhanh trong năm qua (khoảng gần 50.000 công trình trên cả nước), trong đó áp đảo là công trình dân dụng với 51%, công trình giao thông chiếm 19%, tiếp theo đó là công nghiệp (11%), thủy điện (9%) và hạ tầng kỹ thuật (10%). Điều này là nguyên nhân một phần của việc Việt Nam chưa kiểm soát chặt chẽ chất lượng công trình. 

Một nguyên nhân nữa là do hoạt động kiểm tra giấy phép xây dựng chưa hiệu quả, mà đa phần là trong các dự án tư nhân, càng đẩy chất lượng công trình tại Việt Nam tới mức báo động.


Ông Kato cho hay, việc cần làm là phân định rõ vai trò của chủ đầu tư và ban quản lý dự án, tiến hành kiểm tra, giám sát chặt chẽ hơn. Việc linh hoạt hơn trong công tác kiểm tra, sửa đổi thiết kế khi có vấn đề phát sinh cũng được vị trưởng nhóm này đề cập tới.

Việc giám sát chất lượng công trình là vấn đề được ưu tiên hàng đầu. Điều này còn phụ thuộc nhiều vào các cơ quan liên quan. Nhiều ý kiến cho rằng, các cơ quan này cần cung cấp thêm dữ liệu để bổ sung thể chế, đối xử minh bạch giữa các loại dự án sử dụng nguồn vốn khác nhau.

Lực lượng tư vấn giám sát tại Việt Nam tuy không phải là thiếu, nhưng theo nhiều người thì mức lương của tư vấn giám sát còn quá thấp, khó có thể đảm bảo trách nhiệm và hiệu quả giám sát, quản lý được hiệu quả.

Ông Nakasuka Satoshi, cố vấn đảm bảo chất lượng xây dựng, cũng đề nghị cải thiện hệ thống thi và kiểm tra sát hạch chứng chỉ kỹ sư giám sát để đảm bảo độ tin cậy. Đồng thời, Bộ Xây dựng sẽ là cơ quan có thẩm quyền tổ chức sát hạch tập trung. Chất lượng giám sát phụ thuộc nhiều vào trình độ và kinh nghiệm của giám sát viên, 2 yếu tố cần thường xuyên được kiểm tra, nâng cao hơn. Với hệ thống chứng chỉ hiện tại, Việt Nam chỉ nên tính tương đương bằng sơ cấp, với những người có nhu cầu cao hơn thì thi lấy bằng trung cấp và giám sát trưởng công trình bắt buộc phải có chứng chỉ cao cấp.

Đào tạo đội ngũ giám sát viên giỏi chuyên môn cũng như tham gia sửa đổi cơ chế giám sát hợp lý, đây có thể coi là những bước đi cần thiết để nâng cao chất lượng công trình tại Việt Nam. Điều quan trọng nữa, trách nhiệm và năng lực của nhà thầu phải được kiểm tra chặt chẽ, từ đó hạn chế tình trạng đầu tư dàn trải, thiếu hiệu quả gây lãng phí tiền của.

Hồng Trang